NHẬN BIẾT SẦU RIÊNG ĐẾN TUỔI CẮT – DẤU HIỆU VÀ THỜI ĐIỂM THU HOẠCH ĐÚNG CÁCH

Vì vậy, biết chính xác khi nào sầu riêng đến tuổi cắt là một trong những yếu tố quan trọng quyết định chất lượng và giá trị thương phẩm của trái.

Không có một con số cố định áp dụng cho tất cả vườn sầu riêng. Thời gian từ khi xổ nhụy, đậu trái đến thu hoạch phụ thuộc vào giống, vùng trồng, mùa vụ, điều kiện thời tiết và quá trình chăm sóc.

2. Những dấu hiệu nhận biết sầu riêng đã đến tuổi cắt

2.1. Cuống trái bắt đầu thay đổi

Khi trái bước vào giai đoạn già, phần cuống thường có sự thay đổi rõ hơn so với lúc trái còn non.

Cuống có thể chuyển sang màu nâu hơn, bề mặt cuống khô và cứng dần. Phần tiếp giáp giữa cuống và cành cũng có dấu hiệu già hóa.

Tuy nhiên, chỉ nhìn cuống chưa đủ để xác định trái đạt tuổi cắt. Nên kết hợp với các dấu hiệu khác.

2.2. Gai trái chuyển sang trạng thái già

Gai là một trong những bộ phận dễ quan sát nhất.

Khi trái còn non, gai thường xanh, cứng và mọc sít. Khi trái phát triển đến độ già, gai có xu hướng thưa hơn, đầu gai hơi tù và khoảng cách giữa các gai rõ hơn.

Ở một số giống, khi dùng tay bóp nhẹ hai gai gần nhau, gai có độ đàn hồi nhất định thay vì quá cứng như trái non.

Lưu ý: Không nên dùng một dấu hiệu riêng lẻ để quyết định thu hoạch vì hình dạng gai có thể khác nhau giữa các giống.

2.3. Màu vỏ và bề mặt trái thay đổi

Trái sầu riêng gần đến tuổi thu hoạch thường có màu vỏ và độ bóng thay đổi so với giai đoạn trái đang phát triển mạnh.

Màu xanh có thể chuyển sang xanh hơi vàng hoặc xanh xám tùy giống và điều kiện vườn. Bề mặt trái cũng có xu hướng bớt bóng, các đường múi và rãnh trên vỏ thể hiện rõ hơn.

Đây là dấu hiệu hỗ trợ, không nên dùng màu vỏ làm tiêu chí duy nhất vì màu sắc chịu ảnh hưởng khá nhiều bởi giống và điều kiện ánh sáng.

2.4. Các đường múi trên trái rõ hơn

Khi trái gần đạt độ già, phần đường phân chia giữa các múi thường nổi rõ hơn. Hình dáng trái cũng ổn định, các hộc phát triển đầy đặn hơn.

Đây là một trong những dấu hiệu giúp nhà vườn đánh giá nhanh tình trạng phát triển của trái trước khi kiểm tra kỹ hơn.

2.5. Trái bắt đầu có mùi thơm đặc trưng

Một số giống sầu riêng khi gần chín sẽ bắt đầu xuất hiện mùi thơm đặc trưng rõ hơn.

Tuy nhiên, không nên chờ trái có mùi thơm mạnh mới cắt, đặc biệt đối với những lô hàng cần vận chuyển xa. Mùi thơm chủ yếu nên được xem là dấu hiệu bổ sung khi đánh giá độ già.

2.6. Kiểm tra bằng cách gõ hoặc lắc nhẹ

Một số nhà vườn có kinh nghiệm sử dụng âm thanh khi gõ nhẹ vào trái hoặc cảm nhận độ rung của hạt khi lắc nhẹ.

Trái già có thể cho âm thanh và cảm giác khác so với trái còn non. Tuy nhiên, phương pháp này phụ thuộc nhiều vào kinh nghiệm và giống sầu riêng nên không nên sử dụng riêng lẻ để quyết định thu hoạch.

3. Cách kiểm tra độ già trước khi cắt

Để hạn chế cắt non, nhà vườn nên thực hiện kiểm tra: Đối chiếu với mốc thu hoạch phù hợp của giống và vùng trồng; Quan sát cuống, gai, màu vỏ và hình dáng trái.; Kiểm tra một số trái đại diện trong vườn thay vì chỉ kiểm tra một trái.

4. Vì sao không nên chỉ dựa vào số ngày để cắt sầu riêng?

Đây là sai lầm khá phổ biến trong quá trình thu hoạch.

Ví dụ, cùng là giống Ri6 nhưng sầu riêng trồng ở Đồng bằng sông Cửu Long và Tây Nguyên có thể có mốc thu hoạch khác nhau. Ri6 ở Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ có khoảng thu hoạch 95–105 ngày sau đậu quả, trong khi tại Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ là khoảng 110–120 ngày.

Nguyên nhân là quá trình phát triển trái chịu tác động của nhiều yếu tố như: Nhiệt độ và điều kiện khí hậu.; Lượng mưa và ẩm độ; Đất và khả năng cung cấp dinh dưỡng; Sức khỏe bộ rễ và tán cây; Tải trái trên cây; Thời điểm ra hoa và đậu trái; Đặc tính riêng của từng giống.

Vì vậy, số ngày là “mốc định hướng”, còn tình trạng thực tế của trái mới là cơ sở quan trọng để quyết định thời điểm cắt.

5. Cắt sầu riêng quá non có ảnh hưởng gì?

Khi trái chưa đạt độ già mà đã thu hoạch, quá trình chín sau thu hoạch có thể không diễn ra thuận lợi.

Trái có thể gặp tình trạng: Cơm không đạt độ vàng và độ béo mong muốn; Vị nhạt, cơm sượng hoặc không đồng đều; Mùi thơm kém; Tỷ lệ cơm ăn được và chất lượng thương phẩm không đạt yêu cầu; Khó đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường thu mua.

Đặc biệt với những lô hàng cần vận chuyển xa, việc xác định đúng độ già càng quan trọng vì trái phải có đủ mức độ phát triển để tiếp tục quá trình chín sau khi cắt.

6. Cắt quá già có tốt không?

Cắt muộn không đồng nghĩa với chất lượng tốt hơn.

Khi trái để quá lâu trên cây, nguy cơ rụng trái, nứt trái, giảm khả năng bảo quản hoặc ảnh hưởng chất lượng trong quá trình vận chuyển có thể tăng.

Do đó, mục tiêu của nhà vườn không phải là để trái càng lâu càng tốt mà là thu hoạch đúng độ già phù hợp với giống, vùng trồng và thị trường tiêu thụ.

7. Một số lưu ý khi thu hoạch sầu riêng

Khi đã xác định trái đạt độ già, cần chú ý: Thu hoạch đúng lứa, hạn chế cắt trái quá non; Không cắt ngay sau những trận mưa lớn nếu điều kiện thu hoạch không phù hợp; Dùng dụng cụ sắc bén, sạch để cắt cuống; Hạn chế làm trầy xước hoặc va đập mạnh vào trái; Phân loại trái ngay sau khi thu hoạch; Đối với hàng vận chuyển xa, cần tuân thủ yêu cầu về độ già và tiêu chuẩn chất lượng của thị trường.​​​​​​​

Nhận biết sầu riêng đến tuổi cắt không chỉ dựa vào số ngày sau khi đậu trái. Nhà vườn cần kết hợp giữa mốc thời gian của từng giống và vùng trồng với các dấu hiệu thực tế như cuống, gai, màu vỏ, hình dáng trái và mức độ phát triển của múi.

Đặc biệt, Ri6 và Dona/Monthong có thời gian thu hoạch khác nhau giữa các vùng. Vì vậy, việc ghi chép ngày xổ nhụy, ngày đậu trái và theo dõi từng lô vườn sẽ giúp nhà vườn chủ động hơn trong việc xác định thời điểm thu hoạch.

Cắt đúng tuổi không chỉ giúp trái đạt chất lượng tốt mà còn góp phần nâng cao giá trị thương phẩm và hạn chế những rủi ro do thu hoạch quá sớm hoặc quá muộn.

Xin cảm ơn quý bà con đã dành thời gian quan tâm và theo dõi bài viết của chúng tôi. Hy vọng rằng những thông tin trong bài sẽ cung cấp cho bà con những kiến thức hữu ích để áp dụng vào quá trình canh tác, mang lại hiệu quả cao. Để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích khác, quý bà con vui lòng truy cập trang web Công Ty CP Phân Bón Vi Lượng  của chúng tôi hàng ngày. Chúc bà con một mùa vụ bội thu!

CÔNG TY CỔ PHẦN PHÂN BÓN ĐA TRUNG VI LƯỢNG

Địa chỉ: 42/KDC, Tổ 9, khu vực Bình Thường B, Phường Long Tuyền, Thành phố Cần Thơ, Việt Nam

Email: ctycppbdatrungviluong@gmail.com

Số điện thoại: 0785.988.689