Giai đoạn chạy trái quyết định năng suất của cả vụ sầu riêng?

Trái sầu riêng không lớn đều trong suốt quá trình phát triển

Sự phát triển của trái sầu riêng không diễn ra liên tục với cùng một tốc độ mà thay đổi theo từng giai đoạn sinh trưởng.

Khoảng một tháng đầu sau khi đậu trái, kích thước trái tăng tương đối chậm. Đây là thời gian cây tập trung hoàn thiện cấu trúc bên trong, hình thành hạt và phát triển lớp vỏ bảo vệ. Khi nền tảng này được thiết lập, trái mới bước sang giai đoạn tăng trưởng mạnh, cơm bắt đầu hình thành và khối lượng trái tăng nhanh trong nhiều tuần tiếp theo. Đến gần cuối vụ, tốc độ tăng kích thước giảm dần, cây chủ yếu tích lũy tinh bột, đường và các hợp chất tạo nên chất lượng cơm.

Việc hiểu rõ đặc điểm phát triển này giúp nhà vườn điều chỉnh chế độ chăm sóc phù hợp theo từng thời điểm.

"Chạy trái" là thời kỳ cây tự chọn những trái đủ khả năng phát triển

Trong sản xuất, nhà vườn thường gọi khoảng thời gian từ sau khi hoa rụng cánh đến khi trái khoảng 25–30 ngày tuổi là giai đoạn chạy trái.

Thuật ngữ này phản ánh quá trình cạnh tranh rất mạnh giữa các trái non. Mỗi trái đều cần nước, carbohydrate và khoáng để tiếp tục phát triển, trong khi nguồn dự trữ của cây luôn có giới hạn. Vì vậy, cây sẽ ưu tiên nuôi những trái được thụ phấn tốt, có vị trí thuận lợi và phát triển khỏe mạnh, đồng thời loại bỏ dần những trái yếu thông qua hiện tượng rụng sinh lý.

Đây là cơ chế tự nhiên giúp cây cân bằng giữa số lượng trái và khả năng nuôi dưỡng của mình.

Đây là giai đoạn cây rất dễ bị mất cân bằng sinh lý

Trong thời kỳ chạy trái, cây đồng thời phải thực hiện nhiều hoạt động sinh lý khác nhau như phát triển trái, duy trì bộ lá, vận chuyển dinh dưỡng và chuẩn bị cho các giai đoạn sinh trưởng tiếp theo.

Nếu thời tiết thay đổi đột ngột, mưa kéo dài, nắng gắt hoặc chế độ chăm sóc không phù hợp, sự cân bằng này rất dễ bị phá vỡ. Khi đó, cây sẽ tăng cường tổng hợp các hormone liên quan đến hiện tượng rụng tầng rời, khiến trái non rụng nhiều hơn bình thường.

Đó là lý do nhiều vườn sau một đợt mưa lớn hoặc sau khi phát sinh đọt non thường xuất hiện hiện tượng rụng trái hàng loạt.

Quản lý nước cần theo nguyên tắc tăng dần, không thay đổi đột ngột

Nước là yếu tố không thể thiếu để cây vận chuyển dinh dưỡng và duy trì các hoạt động sinh lý. Tuy nhiên, ở giai đoạn chạy trái, điều quan trọng không chỉ là lượng nước mà còn là sự ổn định của độ ẩm trong đất.

Sau khi cây vừa đậu trái, nếu tưới quá nhiều nước hoặc để đất chuyển từ khô sang quá ẩm trong thời gian ngắn, bộ rễ sẽ hoạt động mạnh trở lại và kích thích cây phát triển đọt non. Khi đó, đọt và trái sẽ cùng cạnh tranh nguồn dinh dưỡng dự trữ, làm giảm khả năng giữ trái.

Đối với những vườn xử lý nghịch vụ có phủ bạt, sau khi đậu trái nên đưa nước trở lại từng bước thay vì tưới đẫm ngay từ đầu. Cách làm này giúp cây thích nghi dần với sự thay đổi độ ẩm, hạn chế hiện tượng xì đọt và giảm nguy cơ rụng trái sinh lý.

Không nên thúc đạm khi cây đang giữ trái non

Một sai lầm khá phổ biến là bổ sung nhiều phân đạm ngay sau khi đậu trái với mong muốn cây khỏe hơn và trái lớn nhanh hơn.

Thực tế, Nitơ là nguyên tố thúc đẩy sinh trưởng dinh dưỡng. Khi được cung cấp quá nhiều trong giai đoạn này, cây sẽ ưu tiên phát triển chồi và lá non. Đọt mới hình thành sẽ tiêu hao lượng lớn carbohydrate, khoáng và nước – những nguồn dinh dưỡng vốn cần được ưu tiên cho trái non.

Kết quả là tỷ lệ giữ trái giảm, nhiều trái rụng sinh lý hoặc phát triển chậm do cạnh tranh dinh dưỡng. Vì vậy, chế độ phân bón ở giai đoạn chạy trái cần hướng đến mục tiêu ổn định sinh lý của cây thay vì kích thích sinh trưởng mạnh.

Ổn định cây là nguyên tắc quan trọng nhất trong giai đoạn chạy trái

Khoảng một tháng đầu sau khi đậu trái được xem là giai đoạn "bản lề" của cả vụ sầu riêng. Trong thời gian này, điều cây cần nhất là một môi trường sinh trưởng ổn định với độ ẩm phù hợp, dinh dưỡng cân đối và hạn chế tối đa các tác động gây sốc.

Khi cây không phát sinh đọt ngoài ý muốn, bộ lá khỏe mạnh và nguồn dinh dưỡng được tập trung cho trái non, tỷ lệ giữ trái sẽ cao hơn, tạo tiền đề để bước vào giai đoạn phát triển cơm và nuôi trái sau này. Ngược lại, nếu để cây mất cân bằng ngay từ đầu, việc khắc phục ở những giai đoạn tiếp theo sẽ khó khăn hơn rất nhiều và thường không thể bù lại số trái đã rụng.

Xin cảm ơn quý bà con đã dành thời gian quan tâm và theo dõi bài viết của chúng tôi. Hy vọng rằng những thông tin trong bài sẽ cung cấp cho bà con những kiến thức hữu ích để áp dụng vào quá trình canh tác, mang lại hiệu quả cao. Để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích khác, quý bà con vui lòng truy cập trang web Công Ty CP Phân Bón Vi Lượng  của chúng tôi hàng ngày. Chúc bà con một mùa vụ bội thu!

CÔNG TY CỔ PHẦN PHÂN BÓN ĐA TRUNG VI LƯỢNG

Địa chỉ: 42/KDC, Tổ 9, khu vực Bình Thường B, Phường Long Tuyền, Thành phố Cần Thơ, Việt Nam

Email: ctycppbdatrungviluong@gmail.com

Số điện thoại: 0785.988.689